خبرگزاری تابناک در تاریخ ۳۰ آذر ۱۴۰۴ به نقل از روزنامه فرهیختگان اعلام کرد که هزینه رجیستری آیفون ۱۷ پرومکس در ایران، که حدود ۶۵ میلیون تومان برآورد شده، از سود خالص اپل از فروش هر آیفون بیشتر است. این محاسبه با فرض نرخ دلار ۱۳۲ هزار تومان انجام شده بود؛ در حالی که نرخ دلار آزاد در زمان نگارش این گزارش به حدود ۱۳۹ هزار تومان رسیده است.
سود خالص اپل از فروش هر آیفون چگونه برآورد میشود؟
شرکت Apple بهصورت رسمی سود خالص بهازای فروش هر دستگاه آیفون را منتشر نمیکند و تمامی ارقام مطرحشده در این زمینه، برآوردی و غیررسمی هستند.
بر اساس گزارش مالی اپل در سال مالی ۲۰۲۵، درآمد این شرکت حدود ۴۱۶ میلیارد دلار و سود خالص آن ۱۱۲.۰۱ میلیارد دلار بوده است. همچنین سهم آیفون از کل درآمد اپل حدود ۵۰ درصد و معادل ۲۰۹.۵۹ میلیارد دلار برآورد میشود.
اگر فرض شود حاشیه سود خالص در تمامی محصولات اپل یکسان است، سود خالص مرتبط با آیفون در این سال حدود ۵۶.۴ میلیارد دلار خواهد بود. با تقسیم این رقم بر تعداد آیفونهای عرضهشده در سال ۲۰۲۵ (حدود ۲۴۷.۴ میلیون دستگاه بر اساس برآورد مؤسسه IDC)، سود خالص تقریبی اپل از فروش هر آیفون حدود ۲۲۸ دلار به دست میآید.
هزینه رجیستری آیفون ۱۷ پرومکس در ایران
هزینه رجیستری آیفون در ماههای اخیر بهدلیل افزایش نرخ ارز در مرکز مبادله ارز و طلا و همچنین ساختار تعرفهای، رشد قابلتوجهی داشته است. بر اساس گزارشهای موجود:
- در رویه مسافری، هزینه رجیستری آیفون ۱۷ پرومکس با توجه به نوسانات اخیر نرخ ارز، حدود ۷۰ میلیون تومان برآورد میشود.
- در واردات تجاری (رسمی)، هزینه رجیستری با استفاده از نرخ ارز تالار دوم (حدود ۱۲۱ هزار تومان) محاسبه شده و در بازه ۴۰ تا ۴۵ میلیون تومان قرار دارد.
طبق قوانین گمرکی و در چارچوب محدودیتهای ارزی کشور، سود بازرگانی گوشیهای بالای ۱۰۰۰ یورو در رویه مسافری ۵۲ درصد و در رویه تجاری ۱۱ درصد تعیین شده است. همین تفاوت، عامل اصلی اختلاف قابلتوجه هزینه رجیستری در دو رویه محسوب میشود.
مقایسه عددی؛ رجیستری در برابر سود اپل
با فرض نرخ دلار آزاد حدود ۱۳۹ هزار تومان:
- سود خالص تقریبی اپل از هر آیفون (۲۲۸ دلار) معادل حدود ۳۲ میلیون تومان است.
- حتی در سناریوهای خوشبینانهتر و با فرض سودی تا حدود ۳۰۰ دلار، این رقم به حدود ۴۲ میلیون تومان میرسد.
در نتیجه:
- هزینه رجیستری مسافری آیفون ۱۷ پرومکس (حدود ۷۰ میلیون تومان) از سود خالص تخمینی اپل از فروش هر آیفون بیشتر است.
- اما در واردات تجاری، هزینه رجیستری (۴۰ تا ۴۵ میلیون تومان) لزوماً بیشتر از سود خالص اپل نیست و در برخی سناریوها کمتر یا نزدیک به آن قرار میگیرد.
جمعبندی و نتیجهگیری
بررسیها نشان میدهد ادعای «بیشتر بودن هزینه رجیستری آیفون در ایران از سود خالص اپل» تنها در صورتی درست به نظر میرسد که مبنا، رویه مسافری و برآوردهای غیررسمی از سود اپل باشد. این مقایسه دو ایراد اساسی دارد: نخست آنکه عددهای بالاترِ مطرحشده درباره سود اپل، اغلب به سود ناخالص اشاره دارند نه سود خالص؛ و دوم اینکه هزینه رجیستری مسافری قابل تعمیم به واردات تجاری، که مبنای قانونی بازار است، نیست.
بر این اساس، ادعای مطرحشده بهطور کلی گمراهکننده ارزیابی میشود؛ زیرا در مورد سود خالص اپل صدق نمیکند و تنها در شرایط خاص و با مفروضات محدود قابل طرح است.
