در تاریخ ۱ آذرماه ۱۴۰۴، آزاده مختاری خبرنگار در صفحه شخصی خود در شبکه اجتماعی ایکس ادعا کرد که حجم نشت آب از شبکه توزیع تهران بهاندازه ظرفیت سد لتیان است. این تشبیه در سالهای گذشته نیز بارها در گزارشهای آبرسانی و مباحث مرتبط با فرسودگی شبکه تکرار شده است. اکومتر در این گزارش با بررسی ظرفیت سد لتیان و دادههای رسمی شرکت آبوفاضلاب تهران، صحت این ادعا را ارزیابی میکند.
ظرفیت سد لتیان
سد لتیان یکی از مهمترین منابع تأمین آب تهران است. ظرفیت اسمی مخزن این سد حدود ۹۵ میلیون مترمکعب ثبت شده است. با این حال، به دلیل خشکسالیهای پیاپی، ذخیره واقعی آب سد در سال ۱۴۰۴ تنها حدود ۹ میلیون مترمکعب بوده و کمتر از ۱۰ درصد ظرفیت اسمی آن را شامل میشود.
در ادعای مطرحشده مشخص نشده که مبنای مقایسه «ظرفیت واقعی» یا «ظرفیت اسمی» است، اما با توجه به سابقه این تشبیه در مباحث رسانهای، معمولاً ظرفیت اسمی مخزن مبنای قضاوت قرار میگیرد.
نشت واقعی و هدررفت کل آب در تهران
بر اساس اعلام محسن اردکانی، مدیرعامل شرکت آبوفاضلاب استان تهران (مرداد ۱۴۰۴):
-
۱۱ درصد از آب توزیعشده در تهران بهصورت نشت واقعی ناشی از فرسودگی شبکه از دست میرود.
-
هدررفت کل شامل نشت فیزیکی، انشعابهای غیرمجاز، خطای کنتورها و مصارف ثبتنشده حدود ۲۲ درصد برآورد میشود.
مصرف سالانه آب شرب در شهر تهران بیش از ۱.۲ میلیارد مترمکعب است. بنابراین:
-
نشت واقعی سالانه حدود ۱۳۰ میلیون مترمکعب
-
هدررفت کل سالانه حدود ۲۶۰ میلیون مترمکعب برآورد میشود.
مقایسه عددی نشت آب تهران با سد لتیان
بر اساس مقادیر رسمی:
| شاخص | مقدار |
|---|---|
| ظرفیت اسمی سد لتیان | ۹۵ میلیون مترمکعب |
| نشت واقعی سالانه شبکه تهران | ۱۱۶ تا ۱۳۰ میلیون مترمکعب |
این ارقام نشان میدهد:
-
نشت واقعی سالانه شبکه تهران ۱.۲ تا ۱.۴ برابر ظرفیت اسمی سد لتیان است.
بنابراین در مقیاس سالانه، تشبیه «نشت آب تهران برابر با سد لتیان» از نظر عددی درست است.
جمعبندی اکومتر
ادعای آزاده مختاری مبنی بر اینکه «نشت آب تهران، بهاندازه سد لتیان است» توسط اکومتر درست ارزیابی میشود.
استناد به ظرفیت اسمی سد و آمار نشت واقعی شبکه نشان میدهد این تشبیه در مقیاس سالانه با دادههای رسمی همخوانی دارد.
