۱۸ آبان ۱۴۰۴، علی سعدوندی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت:
«قیمت برنج فرآوریشده در بازار جهانی ۳۶ سنت است… حتی با دلار آزاد ۱۰۸ هزار تومانی، قیمت عمدهفروشی برنج نباید بیش از کیلویی ۴۰ هزار تومان باشد.»
بازار کامودیتی جهانی چیست؟
کامودیتیها کالاهای پایهای هستند که:
-
با استاندارد مشخص جهانی معامله میشوند،
-
قابلجایگزینیاند (Fungible)،
-
در بورسها یا بازارهای منطقهای قیمتگذاری میشوند،
-
تحت تأثیر عرضهوتقاضا، شرایط آبوهوایی، جنگ و تحولات اقتصادی قرار دارند،
-
و معمولاً نوسانات زیادی دارند.
معاملات برنج نیز بخشی از این بازار است؛ هرچند برخلاف گندم و ذرت، برنج در بورسهای منطقهای آسیا قیمتگذاری میشود.
کدام کشورها قیمت جهانی برنج را تعیین میکنند؟
بزرگترین صادرکنندگان:
-
تایلند
-
ویتنام
-
هند
-
پاکستان
این کشورها قیمتهای مبنای صادراتی برنج جهانی را تعیین میکنند.
قیمتهای رسمی در بازار جهانی برنج
۱) دادههای IGC (شورای بینالمللی غلات)
| محصول | قیمت (دلار / تن) |
|---|---|
| برنج هندی | 342 |
| برنج تایلند | 330 |
| برنج ویتنام | 356 |
این اعداد معادل ۳۳ تا ۳۶ سنت برای هر کیلوگرم برنج است.
۲) TradingEconomics – قیمت مالی برنج آمریکا
-
قیمت: 10.46 دلار بهازای هر cwt
-
معادل ۰.۲۳ دلار برای هر کیلو
این قیمت مالی (CFD) است و با قیمت فیزیکی صادراتی تفاوت دارد، اما همچنان در بازه ۲۰ تا ۳۵ سنت قرار میگیرد.
۳) دادههای ماهانه FAO
-
برنج ویتنام: ۳۵۱ دلار/تن → ۳۵ سنت/کیلو
-
برنج تایلند: ۳۸۹ دلار/تن → ۳۸ سنت/کیلو
-
برنج هندی: ۳۵۸ دلار/تن → ۳۵ سنت/کیلو
تمام این ارقام قیمت جهانی برنج را در محدوده ۳۵ تا ۳۸ سنت تأیید میکنند.
قیمت برنج در بازار ایران
بر اساس دادههای فروشگاههای اینترنتی:
| نوع برنج | فروشگاه | قیمت (تومان/کیلو) |
|---|---|---|
| برنج هندی | اسنپ | 120,000 |
| برنج پاکستانی | اسنپ | 238,000 |
| برنج هندی | اُکالا | 120,000 |
| هومالی تایلند | باسلام | 250,000 |
| پاکستانی دایانا | ترب | 210,000 |
| جاسمین تایلندی | ترب | 385,000 |
حتی ارزانترین نمونههای وارداتی نیز بیش از ۱۲۰ هزار تومان قیمت دارند؛ یعنی حدود ۳ برابر قیمت تعادلی بر اساس نرخ جهانی ۳۶ سنت.
تحلیل اکومتر
-
قیمت جهانی برنج در محدوده ۳۵–۳۸ سنت/کیلو تثبیت شده است.
-
با دلار ۱۰۸ هزار تومانی، قیمت جهانی معادل ۳۸۰۰۰ تا ۴۱۰۰۰ تومان در بازار داخلی است.
-
قیمت فعلی وارداتیها در ایران ۳ تا ۵ برابر نرخ جهانی است.
-
اختلاف قیمت نهتنها با دادههای جهانی سازگار نیست، بلکه نشاندهنده شکاف جدی میان قیمت مبنا و قیمت بازار داخلی است.
جمعبندی
اکومتر
با توجه به دادههای رسمی IGC، FAO و بازارهای معاملاتی، قیمت جهانی برنج در محدوده ۳۵ تا ۳۸ سنت است و محاسبه ارزش ریالی آن با نرخ ارز آزاد، به قیمت حدود ۴۰ هزار تومان برای هر کیلو میرسد. اختلاف قابلتوجه قیمت بازار ایران با قیمت جهانی، ادعای علی سعدوندی را تأیید میکند. بنابراین ادعای «برنج ۳۶ سنتی جهان نباید در ایران بالای ۴۰ هزار باشد» درست ارزیابی میشود.
